Konuşmaya Giriş

Effective Speaking-Sedef Kabaş
Nehir Gergin
Hülya Öztekin
KONUŞMAYA GİRİŞ
Dinleyicinin dikkatinin en yoğun olduğu an, sunuşun başlangıcıdır.Giriş çok güçlü ve dikkat çekici olmalıdır.Kısa, net, anlaşılır,ilginç ve samimi olmalıdır.Beden dili,ses tonu,sözlerden oluşan ilk izlenim de konuşmada çok önemlidir.
Konuşmaya girişi 3 bölüme ayırabiliriz:
 Konuşmaya Girişin Kuralları
 Giriş İçin Yöntemler
 Planlama ve Yazılaştırma
1-Konuşmaya Girişin Kuralları:
 İlk İzlenim- Beden Dili
 Ses Tonu
 Sözler
 Dikkat- İlgi çekicilik
 Kısalık- Kısa ve net ve anlaşılır cümle kullanmak

Yapılmaması Gerekenler:
 Teşekkür etmek
 Özür dilemek
 Aşırı resmi başlamak
 Fazla samimi olmak
 Espri ile başlamak

Teşekkür ederek, özür dileyerek, konuşmaya başlamamak gerekir.Fazla samimi veya fazla laubali olmak da konuşmada olmaması gerekenlerdendir.Espri ile başlamak da bazen bizi tehlikeye sokabilir.Öyle ki yaptığımız espri beğenilmediği takdirde dinleyicilerin gözünde ilk olumsuz puanımızı almış oluruz.
2- Giriş İçin Yöntemler:
Konuşmaya girişte bir çok yöntem uygulanmaktadır.Bunlardan bazıları;
 Konunuzun başlığı üzerinde durarak başlamak
 Güncel bir olayı anlatarak başlamak
 Etkili bir alıntı yaparak başlamak
 Bir kıssa anlatarak başlamak
 Bir soru sorarak başlamak
 Tesadüfi bir giriş yaparak başlamak
 Problemi soruya çevirerek başlamak
 Şiir okuyarak başlamak (konuyla ilgili olması şartıyla)
 Kendinizden bahsederek başlamak
 Şaşırtıcı, ürkütücü ifadeler kullanarak başlamak
 Bir düşüncenin yanlış olduğunu belirterek başlamak
 Mizahı kullanarak başlamak
 Merak uyandırarak başlamak
 Bir şey göstererek başlamak (resim,video,slayt gibi)

Bu yöntemlerden birisi ile konuşmaya başlayabiliriz.Ayrıca insani ve mesleki niteliklerin de olması gerekir.İnsani nitelikler: sempatik,barışçıl, saygı, alçakgönüllük,sevecenlikMesleki nitelikler: konuyu iyi bilmesi, dinleyiciyi yakından tanıması, yenilikçi,iyi iletişim, tüm dinleyicilerin katılımını sağlaması.
Konuşmak Bazen Sadece Birkaç Saniye
M.Ö. 44 yılı Sezar, Roma Senatosu’nun önünde almış olduğu 23 hançer darbesiyle yerde yatıyordu. Sezar'ın sert ve haris politikalarının Roma'yı yıkmakta olduğuna ve halk için en iyi yönetimin cumhuriyet rejimi olduğuna inanan Brütüs, Sezar’ın kanı yerde akarken Roma Forumu’ndan Romalılara seslendi. “Ulu Roma’nın insanları, Sezar’la dosttuk, onu çok severdim. Fakat Roma’yı Sezar’dan ve Sezar’ın Roma’yı sevdiğinden daha çok seviyordum. Demokrasi’nin Roma’da yaşaması, Roma insanlarının mutluluğu için Sezar’ın diktatörlüğünün son bulması gerekiyordu.”
Bu seslenişin ardından Sezar’ın Dışişleri bakanı ve Sezar’a çok bağlı olan Mark Antuan, Sezar’ın cesedi önünde birkaç söz söylemek için Roma Forumunda kürsüye çıktı. Roma halkı ikiye bölünmüştü. Antuan gözleri yaşlı olarak Sezar’ın hatırasını anlatan bir konuşma yapmaya başladı.
Doğru zamanda doğru girişler yapmak, doğru kelimeleri seçmek ve dinleyiciyi etkilemek için çift yönlü nir iletişim stratejisi izlemek hedefe ulaşmanıza yardımcı olur.
Herkes ‘’Sevdiğini’’ Öldürür
“Roma Halkı, Brütüs ve arkadaşları şerefli insanlardır, size sizin bildiğiniz şeyleri anlatacağım. Sezar bir diktatördü, fakat Roma’yı ve Romalıları severdi, Roma onun vatanıydı her şeyden daha çok ilgiliydi. Arkadaşlar, Romalılar, yurttaşlar buraya Sezar’ı methetmeye değil gömmeye geldim. Hatırlayın, Roma’da yoksullar inlediklerinde Sezar’da ağladı, Sezar şerefli bir insandı, ….”
Bu sözler üzerine Romalılar Sezar’ı öldürenler aleyhine bağırıp çağırmaya başladılar. Bu etkili hitabet Sezar aleyhine esen rüzgarı tersine çevirdi. Romalıları coşturdu. Sezar’ı öldürenler başka yerlere kaçarak canlarını kurtardılar. Brütüs ise kaçtıktan bir sene sonra intihar etti.
Brütüs kılıçla, Antuan sözle öldürdü.Kim kazançlı? Cevap:Mark Antuan
Bu örnekte de gördüğümüz gibi ve Mark Antuan’ın yaptığı gibi uzunca bir zaman planlanmış ve istenen sonucu vermesi beklenen senaryolar bazen hüsrana sebep olabiliyor.Bunun sebebi dinleyicinin hassasiyetlerini doğru tesbit ederek yapılmamış bir giriş konuşması da olabilir.Mark Antuan liderliği alırken, Brütüs bir süre sonra intihar etti.
Hedef Kitle Analizi
Yaşlılar her şeye inanırlar. Orta yaştakiler her seyden kuşkulanırlar. Gençler de her şeyi bilirler.O.Wilde
Konuşacağımız hedef kitleye uygun kelimeler seçilmelidir.Örneğin;Selamünaleyküm,Hayırlı İşler, Allaha Emanet Olun,Merhaba,Kendinize İyi Bakın,Bye Bye,Görüşürüz,Hoşçakalın vb.Bunların tamamını heryerde rastgele kullanamayız.Günlük dilde kullanıyoruz ama hayatımızın büyük bir kısmında sunum yapıyoruz.
Bunların yanında din,dil,ırk,gelenekler,siyasi görüşler,sosyal durum,ekonomik seviye,eğitim durumu,medeni hal gibi yönlerden bir değerlendirme yapılmalı ve bu analizi göz önünde bulundurarak bir giriş konuşması hazırlamalıyız.
Siyaset ve Pazarlama için bunlar özellikle çok hassas noktalardır.Mutlaka başka alanlarda da önemli ama kişisel tercihlere en fazla hitap edilen Siyaset ve Pazarlama alanlarında hedef kitle analizi çok önemlidir.
Söyleyeceklerimizi Planlama
Konumuzu seçtik, amacımızı belirledik konumuz ve amacımızla ilgili olarak bilgileri de topladık, konuşmamızı hazırlamış sayabilir miyiz
Kuşkusuz hayır.Buraya değin yaptığımız iş, bir ev yaptıracak kişinin ön hazırlığına benzer.Evi yaptıracak kişi yeri seçmiştir,kullanılacak materyalleri ve araçları hazırlamıştır.Ama evi yaptırabilmesi için bu hazırlık yetmez.Evin kaç katlı olacağı, kat planları, büyüklüğü, geçişleri vs.bilmesi gerekir.Bunu da bir mimara yaptıracağı plan gösterecektir.
Eğer böyle bir plan yaptırmadan evin yapımına girişirse, kullanışsız, güzellikten yoksun bir yapı ortaya çıkacaktır.
Bir konuşma ya da yazı hazırlarken de durum böyledir.Konuyu seçmek, amacı belirlemede, bu amaç için gerekli bilgileri toplamak yetmez.Bunları belirli bir düşünsel düzen, yani plan içinde ele almak gerekir.
Güzel ve etkili bir konuşmanın ana kurallarından biri de, söylediklerimizin ölçülü ve biçili düzenle yapılandırılmasıdır.Konuşmamızda söyleyeceklerimizi belli bir sırayla vermezsek, dinleyicilerimiz rahatlıkla bizi izleyemez.Bu yönden neyi nerede söyleyeceğimizi bilmek zorundayız.Neyi nerede söyleyeceğimizi bilmeye de terimsel söyleyişle ‘’konuşmanın planlanması ‘’ diyoruz.Konuşma planı, konuşmamızda söyleyeceklerimizin ilgi ve önem derecesine göre sıralanmasıdır.Konuların akış sıralaması da buna uygun olmalıdır.
 Planlamayı yaparken dikkat etmemiz gereken noktalar var.
 Belirtmek istediğimiz her noktayı özlü ve akıcı cümlelerle belirtmeliyiz.Öyle ki bu hem kendi zihnimizde hem de dinleyicilerimizin zihnine kolayca yerleşecek şekilde olmalıdır.
 Birbirine benzeyen nitelikte olmamalıdır.
 Her nokta konuşmamızın temel amacıyla ilgili ya da birbirini tamamlayan nitelikte olmalıdır.
 Her bölüm için uygun ana başlıklar seçilmelidir.

İyi Bir Plan Yapmak
 İyi düzenlenmiş bir konuşmanın üç bölümü vardır.Bunlar; konuyu tanıtma, tanıtıp geliştirme, konuyu bir sonuca bağlama.
 Tanıtım Bölümü:En yalın anlatımla, konuşmamızda üzerinde duracağımız, hakkında söz söyleyebileceğimiz konuyu tanıtma, dinleyicilerimizi bizi dinlemeye çağırmak demektir.Konuşma metninde bu bölümün görevi, ele aldığımız konuyu dinleyicilerimizin ilgisini çekecek bir yolla ortaya koymaktır.
 Bu bölümün uzunluğu, taşıyacağı nitelikler doğrudan ya da dolaylı oluşu, içinde bulunacağınız koşullara, dinleyicimizin durumuna, konumuzun türüne bağlıdır.Genellikle konuşmalarda şu türlü tanıtma biçimi uygulanır.Konuşma metninin tanıtma bölümünü hazırlarken duruma göre bunlardan birini seçer, konuşmaya girişimizi bunlardan biriyle yaparız.
Tanıtma Şekilleri
 Ayrıntısız ve Doğrudan Tanıtma:Bu tür tanıtmada birkaç cümle içerisinde neyin üzerinde duracağımızı, ne hakkında konuşacağımızı kısaca belirtir, hemen konunun tartışılmasına geçeriz.Buna özetlemeli giriş ya da özetlemeli tanıtma da denir.
İlgi Ve Duygulara Yönelik Tanıtma:Kimi durumlarda konuyu doğrudan ortaya koyma yerine, dinleyicilerimizin ilgilerine, duygularını harekete geçirici bir tanıtma şekli seçeriz.Daha başta dinleyicilerimizi coşkulandırmak, edilgen bir durumdan etkin bir duruma geçirmek için bu yolu seçeriz.Konuyu sunuşta, duygulara seslenmeyi, birtakım yargılarla onların konuya karşı ilgilerini canlandırmayı amaçlarız.Örneğin;Yunus Emre’nin dizeleri ile konuşmaya başlamak vs. Örnekler çoğaltılabilir
Açıklamalı Tanıtma:Soyut ya da teknik bir konu üzerinde konuşacaksak açıklamalı tanıtma yolunu seçeriz.Öncelikle konuşmamızın anahtar kavram ve terimlerini açıklarız.Bunlar üzerinde herkesin değişik izlenim ve anlam yüklemesi sözkonusu olabilir.Ayrıca, kimi durumlarda üzerinde konuşacağımız konu ya da sorunun öncesini de kısaca açıklamamız gerekebilir.Böylece dinleyicilerimizin bakışını belirli bir noktaya yönlendirir, sorunu hangi açıdan ele alacağımızı adaha baştan belirlemiş oluruz.
Kişilerin hassasiyetlerini bilmek ve bunlara göre bir giriş konuşması yapmak çok önemlidir. Küresel düşün,yerel uygula.